Afbeelding met cijfers zorgplicht accountant

Als ondernemer besteedt u diensten uit bij derden omdat u hierdoor meer tijd overhoudt voor uw core business. Voor de aan- of verkoop van vastgoed schakelt u een makelaar en een notaris in. Daarnaast vertrouwt u uw juridische zaken toe aan uw advocaat. De financiën van de onderneming – zoals de belastingaangifte en het opmaken van de jaarrekening – worden doorgaans uitbesteed aan een accountant. Maar wat als uw accountant een (beroeps)fout maakt en u daardoor schade lijdt? In deze blog leest u meer over de aansprakelijkheid van de accountant. Verder wordt aan de hand van een recente uitspraak van Rechtbank Noord-Nederland besproken wanneer een accountant verplicht is tot vergoeding van uw schade.

Zorgplicht van de accountant jegens zijn opdrachtgever

Tussen u en uw accountant bestaat een contractuele band die gewoonlijk is vormgegeven door een overeenkomst van opdracht. Uw accountant is als opdrachtnemer op grond van de wet verplicht te handelen als een ‘goed opdrachtnemer’. Deze ietwat vage norm is in de rechtspraak nader uitgewerkt. Uw accountant moet zich gedragen naar wat van een redelijk handelend en redelijk bekwaam beroepsbeoefenaar kan worden gevergd in het kader van een zorgvuldige uitoefening van zijn taak. Wanneer uw accountant in strijd hiermee handelt, moet hij de schade vergoeden die u als opdrachtgever dientengevolge lijdt. Daarvan kan bijvoorbeeld sprake zijn indien u schade lijdt als gevolg van onjuiste informatieverstrekking door uw accountant. Nog een voorbeeld is wanneer de accountant fouten heeft gemaakt in uw belastingaangifte. Ook kan een accountant bij de advisering van de aan- en verkoop van een onderneming en waardebepaling fouten maken of steken laten vallen bij een due diligence onderzoek.

Verruiming van de zorgplicht van de accountant naar derden

Bovengenoemde zorgplicht van de accountant kan onder omstandigheden ook gelden ten aanzien van anderen dan de opdrachtgever. Rechtbank Noord-Nederland heeft zich onlangs gebogen over de aansprakelijkheid van een accountant jegens schuldeisers van zijn opdrachtgever. In die casus is een scheepswerf door de Staat aansprakelijk gesteld voor schade als gevolg van bodemvervuiling in de haven. De werf is door de rechtbank veroordeeld tot vergoeding van de door de Staat geleden schade. De accountant van de scheepswerf neemt de vordering van de Staat echter niet op als schuld in de jaarrekening. Tevens neemt hij er geen voorziening voor op, omdat de vordering volgens hem nog niet specifiek vaststaat. Reden hiervoor vindt de accountant het feit dat de werf in hoger beroep is gegaan tegen de uitspraak. De vordering van de Staat wordt echter ook in hoger beroep erkend. De werf is financieel niet in staat de schade van de Staat te vergoeden. De werf gaat failliet als gevolg waarvan schuldeisers van de scheepswerf hun vorderingen niet voldaan krijgen. Of de accountant onrechtmatig heeft gehandeld ten aanzien van de schuldeisers, bepaalt de rechtbank aan de hand van de vraag of de accountant zijn zorgplicht jegens hen geschonden heeft.

Aansprakelijkheid accountant: inhoudelijke toetsing aan de zorgplicht

De rechter toetst het handelen van de accountant aan de zorgplicht die hij jegens de schuldeisers van de failliete scheepswerf heeft. Volgens de rechtbank maakt de accountant de jaarrekening niet alleen op in het belang van de opdrachtgever. Ook derden moeten kunnen vertrouwen op de informatie zoals weergegeven in de jaarrekening. De jaarrekening moet een getrouw beeld geven van het resultaat, de liquiditeit en de solvabiliteit van de onderneming. De accountant was op de hoogte van de claim. Daarom had hij het bestuur van de werf moeten adviseren om een voorziening op de balans op te nemen. Zodoende zou de jaarrekening de schuldeisers een getrouw beeld van de financiële situatie geven. Nu de accountant slechts een melding heeft gemaakt van de claim in de toelichting op de balans, heeft de accountant zijn zorgplicht jegens de schuldeisers van de scheepswerf geschonden.

Vergoeding van de schade van derden door de accountant

Maar is de accountant nu ook verplicht de schade van de schuldeisers van de scheepswerf te vergoeden? De rechter oordeelt van niet. Voor de verplichting tot schadevergoeding is namelijk altijd vereist dat de schade is geleden als gevolg van het handelen (of beter gezegd: het nalaten) van de accountant. De rechter acht dit verband in onderhavig geschil niet aanwezig nu het bestuur van de scheepswerf zelf de verantwoording draagt voor de juistheid van de jaarrekening. Wanneer de accountant wel zou hebben geadviseerd een voorziening in de jaarrekening op te nemen voor de vordering van de Staat, brengt dat volgens de rechtbank niet zonder meer met zich mee dat het bestuur dat ook zou hebben gedaan. Nu het verband tussen de gedraging van de accountant en de geleden schade ontbreekt, is de accountant – ondanks zijn onrechtmatig handelen – niet verplicht de schade te vergoeden van de schuldeisers.

Advocaat aansprakelijkheidsrecht bij beroepsfout accountant

Voor aansprakelijkheid van een accountant is dus vereist dat er schade is geleden doordat de accountant zijn zorgplicht heeft geschonden. Deze zorgplicht van de accountant gaat dus verder dan enkel de klant van de accountant. Ook richting derden kan de accountant aansprakelijk zijn voor schade! Alle omstandigheden van het geval spelen een rol. Wilt u weten of u recht heeft op schadevergoeding? Of wilt u uw accountant aansprakelijk stellen? Onze advocaten gespecialiseerd in aansprakelijkheidsrecht helpen u graag verder. U kunt gemakkelijk en vrijblijvend contact opnemen met ons opnemen door ons te bellen op een van onze vestigingen. Het telefoonnummer voor kantoor Veghel is 0413 – 35 22 11 en voor ons kantoor in Oss is dat 0412 – 76 02 27. Stuurt u liever een e-mail? Ook dat kan via info@bernhaege.nl. En neem gerust ook een verder kijkje op onze website voor meer informatie!