men schudt elkaar de hand - wet modernisering personenvennootschappen

Er waren in Nederland per 1 januari 2019 ongeveer 231.000 personenvennootschappen. Een personenvennootschap is een laagdrempelige rechtsvorm. Hierbij kan zonder al te veel formaliteiten en tegen geringe kosten in samenwerking met anderen een onderneming worden gestart. Vooral in het midden- en kleinbedrijf, in de agrarische sector en in de dienstverlening (beroepsbeoefenaren als artsen, advocaten en notarissen) komt deze rechtsvorm vaak voor.

Het wetsvoorstel modernisering personenvennootschappen geeft een modern wettelijk kader voor deze personenvennootschappen. De huidige wetgeving dateert uit de 19e eeuw en sluit logischerwijs onvoldoende meer aan bij de huidige praktijk. Onderwerpen als de toe- en uittreding van vennoten, vertegenwoordiging van de vennootschap en de rechtsverhouding tussen de vennoten zijn in het wetsvoorstel op de schop gegaan. De belangrijkste wijzigingen zullen wij hieronder voor u op een rijtje zetten.

Huidige onderverdeling personenvennootschappen

Personenvennootschappen onderscheiden zich van kapitaalvennootschappen (bv, nv) doordat zij een bijzondere overeenkomst zijn met persoonlijke aansprakelijkheid van de vennoten voor verbintenissen die de personenvennootschap is aangegaan. Zij bezitten geen rechtspersoonlijkheid en kunnen niet zelf contractspartij zijn.

Het huidige recht onderscheidt drie typen personenvennootschappen: de (openbare en stille) maatschap, de vennootschap onder firma (vof) en de commanditaire vennootschap (cv). Dit onderscheid is gebaseerd op het verschil tussen de uitoefening door twee of meer personen van een beroep (maatschap) of bedrijf (vof of cv).

De commanditaire vennootschap is een bijzondere vorm van de vennootschap onder firma. In tegenstelling tot de vof kent de cv twee soorten vennoten, te weten de beherende en stille (commanditaire) vennoot. De stille vennoot is slechts financieel betrokken en mag niet namens de cv naar buiten treden. De stille vennoot kan dan ook slechts zijn inbreng kwijtraken. Dit in tegenstelling tot de beherende vennoot die – evenals de vennoot in een vof – met zijn gehele privévermogen aansprakelijk is in het geval de cv haar verplichtingen niet nakomt.

1. Vennootschap

De vof en de maatschap worden, wegens de geringe verschillen die zij op basis van de nieuwe wet hebben, samengevoegd onder de term “vennootschap”. Zowel voor beroep als bedrijf kunnen de vof en de maatschap worden aangegaan. Ook het onderscheid tussen de vof en de maatschap dat nu nog geldt bij de aansprakelijkheid komt bij de nieuwe wet te vervallen. Bij een maatschap zijn de maten namelijk nu nog aansprakelijk voor gelijke delen terwijl de vennoten in een vof aansprakelijk zijn voor het geheel.

2. Rechtspersoonlijkheid

Een belangrijke wijziging die het wetsvoorstel met zich meebrengt is dat rechtspersoonlijkheid wordt toegekend aan de vennootschap. Hierdoor kunnen goederen op naam van de vennootschap worden gezet wat ook de toe- en uittreding van vennoten makkelijker kan maken. Goederen kunnen immers op naam van de vennootschap worden gezet. Dit voorkomt dat vennoten ieder aandelen van goederen hebben en deze bij uit- of toetreding moeten overdragen.

De rechtspersoonlijkheid brengt ook duidelijkheid voor schuldeisers doordat zij aan de hand van het handelsregister kunnen vaststellen wie de vennootschap mag vertegenwoordigen en wie zij voor welk bedrag kunnen aanspreken. Ook kunnen schuldeisers nagaan welke goederen op naam van de vennootschap staan.

3. Aansprakelijkheid

De vennoten zijn enkel hoofdelijk verbonden voor schulden van de vennootschap wanneer de vennootschap de schuld niet kan voldoen. De vennootschap dient dan ook eerst te worden aangesproken. Een uitzondering hierop vormt het geval dat de specifieke opdracht aan een van de vennoten is toevertrouwd. In dat geval is dan enkel de betrokken vennoot naast de vennootschap aansprakelijk, tenzij hier andere afspraken over zijn gemaakt.

4. Toe- en uittreden wordt eenvoudiger

De nieuwe wet voorziet in een toe- en uittredingsregeling. Op basis daarvan is de uittredende vennoot na vijf jaar bevrijd van de schulden van de vennootschap richting derden. Een toetredende vennoot is na toetreding aansprakelijk voor de vanaf dat moment opeisbare vorderingen wanneer de vennootschap geen verhaal mocht bieden. Bij uittreding zal een vennoot recht hebben op een uittredingsvergoeding die ziet op de waarde van het aandeel van de vennoot in het bedrijf. Ook de hiervoor besproken rechtspersoonlijkheid zorgt ervoor dat toe- en uittreden gemakkelijk wordt.

5. Handelingen door commanditaire vennoot

De commanditaire vennoot mag onder de nieuwe wetgeving wel handelingen voor de vennootschap verrichten op basis van een volmacht die de andere vennoten hebben verleend. Nu geldt er nog een verbod op dergelijke handelingen wat zorgt voor weinig flexibiliteit.

Wanneer het wetsvoorstel wordt aangenomen dan is duidelijk dat deze nieuwe regels de nodige wijzigingen met zich meebrengen voor zowel de vennoten als voor de partijen die met de (personen)vennootschappen te maken hebben. Het voorontwerp van het wetsvoorstel is op 21 februari 2019 voor de internetconsultatie gepubliceerd. Op dit moment is het wetsvoorstel nog steeds in de voorbereidende fase. De internetconsultatie is afgerond op 31 mei 2019. Via de volgende link kunt u de status van het wetsvoorstel in de gaten houden.

Wilt u meer informatie?

Heeft u vragen over de huidige personenvennootschappen of over wat er mogelijk voor uw onderneming wijzigt? Neemt u dan gerust contact met ons op door te mailen naar info@bernhaege.nl. Bellen kan uiteraard ook. Bel direct ons kantoor in Veghel op t. 0413 – 35 22 11 of ons kantoor in Oss op t. 0412 – 76 02 27.