buren staan met elkaar te overleggen bij een hek over het recht van overpad voor bezoekers

Stel in de notariële akte van uw nieuwe woning is een recht van overpad voor de buren opgenomen. Na enige tijd blijkt dat niet alleen de buren gebruik maken van dit pad. Ook vrienden en familie van de buren lopen te pas en te onpas over dit pad en dus over uw grond om de achtertuin van de buren te bereiken. U baalt hier behoorlijk van nu dit pad naast uw tuin ligt en iedereen die passeert zo uw tuin in kan kijken. Kunt u die visite verbieden van het pad gebruik te maken?

Recht van overpad enkel voor de bewoners of ook voor derden

Het Gerechtshof Amsterdam1 diende een dergelijke vraag – op basis van andere feiten – te beantwoorden en kwam tot de volgende conclusie. Vaak is de erfdienstbaarheid van overpad gevestigd ten behoeve van een buurperceel of ten behoeve van de bewoners van een bepaald perceel (heersende erf). Dit kan niet zo beperkt worden uitgelegd dat uitsluitend de bewoners daar gebruik van mogen maken.

De woorden ‘ten behoeve van de bewoners’ geven geen aanleiding voor zo’n beperkte uitleg, laat staan dat die beperkte uitleg daaruit ‘eenduidig’ volgt, zo oordeelde het hof. De omschrijving van het recht van overpad in de akte is dus van belang (startpunt). Ook zal het pad in de meeste gevallen de enige manier zijn om in de achtertuin van de buren te komen. Daarnaast kan meewegen dat deze bezoekers sinds jaar en dag gebruik maakten van de steeg om ‘achterom’ naar de achtertuinen van de bewoners te lopen.

De omschrijving ‘ten behoeve van de bewoners’ betekent niet dat het recht van overpad geldt voor iedere willekeurige derde. Derden die ten behoeve van een bezoek aan de bewoners over het pad lopen of werkzaamheden of diensten voor de bewoners dienen te verrichten, kunnen wel gebruik maken van het pad uit hoofde van de erfdienstbaarheid. Bezoekers krijgen daarmee alleen nog geen eigen recht op toegang. De visite heeft een van de bewoner afgeleide mogelijkheid om van de steeg gebruik te maken om de achtertuin van de desbetreffende bewoner te bereiken.

Pad of steeg afsluiten

Als eigenaar van de grond mag u het pad afsluiten als u degene die het recht van overpad heeft maar kosteloos een sleutel ter beschikking stelt. Dit wordt vaak gedaan in het kader van de veiligheid. In de kwestie die aan het hof voorlag wilde degene die het recht van overpad toekwam vrijelijk een kopie van de sleutel van de poort ter beschikking kunnen stellen aan zijn bezoekers (familie, vrienden, kennissen). Volgens het hof is dit niet toegestaan nu dit leidt tot een onbeperkte en oncontroleerbare hoeveelheid sleutels. De afsluiting van de steeg waarmee veiligheid wordt beoogd, is dan illusoir.

De buren kunnen de eigen sleutel van de poort aan bezoek geven wanneer deze bijvoorbeeld de fiets achterom willen zetten. De bewoners van de zogenoemde heersende erven worden niet onevenredig belemmerd in de uitoefening van de erfdienstbaarheid wanneer bezoekers bij gebreke van een sleutel van de poort niet in staat zijn achterom naar de achtertuin te gaan op een moment dat de bewoner zelf niet thuis is. Ook niet wanneer zij dat voorheen wel gewend waren.

Advocaat burenrecht

Wilt u weten of in uw geval het recht van overpad ook gebruikt mag worden door derden of enkel door de buren? Neemt u dan gerust vrijblijvend contact met ons op door te mailen naar info@bernhaege.nl of bel direct 0413 – 35 22 11 voor onze vestiging in Veghel of 0412-760227 voor onze vestiging in Oss.

1De uitspaak van het Gerechtshof Amsterdam